مجله خبری نفیس 24

درمورد گاز مبرد ها چه می دانید؟

گاز مبرد

 گاز مبرد چيست؟

گاز مبرد در دستگاه تصفيه هوا براي خنك كردن محيط استفاده مي شود. اين گاز، گرما و حرارت را به خود جذب مي كند و طي فرآيندي حالت آن تغيير كرده و شروع به خنك سازي محيط مي كند. این گاز كه به آن گاز سرما زا هم مي گويند، مدام در حال تغيير حالت است به اين صورت كه ابتدا به شكل مايع مي باشد و بعد به گاز تبديل مي شود پس از اينكه خنك شد دوباره از حالت مايع به گاز بر ميگردد. كاربرد گاز مبرد بيشتر در كولر هاي گازي و سيستم هاي تهويه صنعتي مي باشد.

كاربرد گاز مبرد در كولر هاي گازي

تقريبا اواسط قرن 19 بود كه كولر هاي گازي روي كار آمدند. در آن زمان از ماده اتر، براي استفاده در کولر ها استفاده مي شد. پس از سال ها كه اسپليت ها توليد شدند، از آمونياك و دي اكسيد كربن در كولر گازي استفاده شد. پس از پيشرفت هاي فراوان در زمينه تجهيزات و لوازم هاي خانگي، مبرد ها كم كم بر كنار شدند دليل آن هم اين بود كه به راحتي قابل قابل اشتعال بود و همچنين از ايمني بسيار كمي برخوردار بودند و سمي بودن اين گازها موجب به خطر انداختن محيط زيست مي شد.

با پيشرفت مداومي كه علم داشت، اولين گاز مبرد با نام R22 توسط شخصي به نام Thomas midgely كشف شد. اين گاز ديگر خطرات و مضرات گاز هاي قبلي را نداشت و در قسمت مخزن كمپرسور ها قرار مي گرفت. پس از طي شدن يك دوره و قديمي شدن گاز R22، گاز هاي R125 و R32 باهم تركيب شدند و گاز مبرد R410 را تشكيل دادند اين گاز عاري از هرگونه آلودگي است كه نه تنها ضرري براي محيط زيست ندارد بلكه كاملا هم سازگار مي باشد.

از گاز سرما زا در یخچال و فریزر ها نیز استفاده می شود که با گرفتن گرمای یخچال و انتقال آن به محیط بیرون سرمای مورد نیاز یخچال را فراهم می کنند.

كاربرد گاز مبرد در كولر هاي گازي

گاز مبرد از چه موادي تشكيل شده است؟

كاربرد گاز مبرد در كولر هاي گازي موجب خنك شدن محيط مي شود دليل آن وجود موادي در آن ها است كه طبق تركيبات شيميايي به چهار گروه تقسيم مي شوند:

CFC (كلروفلوئوروكربن): اين ماده به تهويه و گردش انتقال حرارت كمك مي كند كه جزو يكي از مبرد هاي معروف و مهم مي باشد و اجزاي مهم و كاربردي آن شامل: R11، R12، R13، R114، و R115 مي باشد.

HCFC (هيدروكلروفلوئوركربن): اعضاي تشكيل دهنده آن R123، R22 مي باشد.

HFC (هيدروفلئوروكربن):  اجزاي تشكيل شده آن R410A، R407C، R404A و R134A مي باشند.

آخرين دسته از گاز هاي مبرد هم كه در كولر هاي گازي استفاده مي شود پروبان، آمونياك و كربن دي اكسيد ها هستند.

تاثير گاز مبرد بر محيط زيست

كاربرد گاز مبرد و استفاده از آن در تجهيزات پيشرفته امروزي، تاثيراتي هم بر محيط مي گذارد كه به دو صورت زیر می باشد.

(ODP) تخريب لايه اوزون

اولين تاثیر این گاز تخريب لايه اوزون مي باشد. انرژي و پتانسيلي كه مواد مبرد در تخريب لايه اوزون دارند تقريبا عددي بين صفر تا يك مي باشد كه با علامت ODP نشان مي دهند و هرچه اين عدد نزديك به يك باشد نشان از اين است كه پتانسيل گاز مبرد براي تخريب لايه اوزون بيشتر است. عدد ODP گاز هاي CFC بالا مي باشد دليل آن هم وجود گاز كلر در آن ها است.

(GWP) گرمايش زمين

تاثير پتانسيل گرمايش زمين عددي تقريبا بين صفر تا چند هزار است و هرچقدر اين اعداد بزرگتر باشند بر گرمايش زمين تاثير منفي دارند كه اين تاثير منفي باعث مي شود زمين بيشتر گرم شود. گازهاي هيدروكلروفلوئوركربن هم به دليل اينكه اعداد GWP آن ها بزرگ است باعث گرم شدن زمين مي شوند.

 

معرفي انواع گاز مبرد و کاربرد آن ها

معرفي انواع گاز مبرد و کاربرد آن ها

گاز تترا فلوئورواتان

اين نوع گاز كه با نام R134A هم شناخته شده است متشكل از چهار اتم فلور، دو اتم كربن و دو اتم هيدروژن مي باشد. خوشبختانه اين نوع از گازها تاثير منفي بر لايه اوزون ندارند و در گروه گازهاي HFC مي باشند. نقطه جوش گاز تترا فلوئورواتان 26.1 درجه سانتي گراد است و در رتبه استاندارد قرار دارد. بدون هيچ انفجار و آتش سوزي به راحتي مي تواند جايگزين گازهاي R12 شود.

كاربرد گاز سرمازا

اين گازها جايگزين خوبي براي گاز هاي R22 مي باشند به دليل اينكه از چند نوع گاز هيدروفلوئوركربن تشكيل شده است. كاربرد گاز مبرد سرمازا بيشتر در سيستم هاي تبريد مي باشد. گاز هاي سرمازا با نام گاز R407C شناخته شده است.

گاز R404A

بازدهي دماي گاز R404A بسيار مناسب مي باشد و در سيستم هايي كه دماي آن ها 45- و 15+ مي باشد بسيار كاربرد دارد. از اين گاز مي توان به جاي گاز R22 هم استفاده كرد. این گاز در مقابل آب و هوا هيچ تغييري نمي كند و تنها ايرادي كه دارد اين است كه براي سلامت پوست بسيار مضر است و بايد مراقب آن باشيد.

گاز R410A

اين گاز مبرد بدون كلر مي باشند به همين دليل ضرري براي لايه اوزون ندارند و متشكل از چند گاز هيدروفلوئوركربن است. كاربرد گازمبرد R410A بيشتر در سيستم هاي تهويه و براي خنك سازي مي باشد.

گاز سرمازا R22

این گاز چند سالیست كه به طور كلي كنار گذاشته شده است. با اينكه در گذشته بسيار پركاربرد بود اما بعدها متوجه شدند آسيب جدي به لايه اوزون وارد مي كند. گاز سرمازا R22 به دليل دارا بودن كلر در گروه گازهاي HCFC قرار دارد. اين گاز به دليل مضرات زيادي كه داشت كم كم جاي خود را به گازهاي R32 داد.

گاز سرمازا R22

گاز مبرد هاي طبيعي

اين نوع گاز ها كاملا بدون خطر هستند به همين دليل از آن استقبال زيادي مي شود. گازمبرد هاي طبيعي تشكيل شده از آمونياك، كربن دي اكسيد و پروبان كه تقريبا 150 سال است قدمت دارند. كاربرد گاز مبرد طبيعي شاید برای محيط هاي خيلي گرم، مناسب نباشد به اين دليل كه سرعت خنك كنندگي اين گازها در محيط هاي گرم پایین است.

ويژگي گاز مبرد استاندارد

كاربرد گاز مبرد ها در كولر هاي گازي مزايا و ويژگي هاي زيادي را براي ما به همراه دارد اما اين گاز ها بايد از استاندارد هاي لازم برخوردار باشند. گازمبرد استاندارد باید دارای ویژگی های زیر می باشد:

  • فاقد مواد سمي باشد.
  • بايد داراي نقطه جوش پايين باشد.
  • غير قابل آتش سوزي و انفجار باشد.
  • با محيط زيست سازگار باشد.
  • اعداد ODP و GAP آن پايين باشد.
  • در زمان نشت گاز به راحتي قابل تشخيص باشد.

گاز مبرد ها دارای ایمنی لازم هستند. اما هنوز هم گاز های سرما زایی كه فاقد ايمني و استاندار هاي لازم باشند وجود دارند. در زمان خريد كولر هاي گازي حتما به ويژگي ها و استاندارهاي محصول دقت كنيد.

1 دیدگاه در “درمورد گاز مبرد ها چه می دانید؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.